آموزش وردپرس
pol-veresk

برای آذری های مقیم قائمشهر و سوادکوه

قائم خبر- آرمان طالبی اتویی: پس از روی کار آمدن رضاپهلوی و آغاز مدرنیته شدن جامعه ایران و احداث کارخانجات و راه های شوسه و راه آهن و… به هیچ وجه نمی توان نقش مردم آذربایجان را درپیشرفت و آبادانی کشور نادیده گرفت. آنها با خلوص و با وجدان کاری بالا برای آبادانی ایران زمین عرق ریختند و زحمت کشیدند.

بیشتر از ۸۰ درصد کارگران احداث راه آهن شمال با ابتدایی ترین ابزار و آن هم در پیچیده ترین و سخت ترین ترین مسیرها، آذری بودند. آنها حتی حاضر بودند ، در سخت ترین و خطرناک ترین مسیرها با دستمزد کمتر کار کنند.و کمپانی های خارجی که آن زمان به ایران آمده بودند از جمله شرکت های “کامپساکس” و “دماگ” بیشتر تمایل داشتند با آذری ها کار کنند. بسیاری از آنان از بالای کوه ها سقوط می کردند و جان خودشان را از دست می دادند. در سوادکوه در چندین مکان برای آنها بنای یادبود ساخته شده است.چون هنگام کار جان خود را از دست میدادند. که یکی از آنها را در زیر مشاهده می کنید که توسط مهندس “لونچر” آلمانی ساخته شد.

“آرامگاه اخوت”کارگران و مستخدمین راه آهن دولت ایران ،قسمت دوآب.یادگار ابدی به کارگران صدیق از طرف لونچر.

1 2

ورسک آن زمان یعنی قبل از احداث پل ، حدود سالهای ۱۳۱۰ یک کافه داشت که آن هم توسط یک شخص آذری که اصلیت همدانی داشت به نام مرحوم عادلانی(که هم اکنون فرزندانش در خیابان تهران روبه روی بازار سرنبش یک ساعت فروشی دارند) تاسیس و اداره میشد.کارگران ترکزبان حقوق خود را به او می سپردند تا اگر یک اتومبیل به سمت آذربایجان میرفت پول را به خانواده شان برساند.مانند امروزه رفت و آمدی نبود شاید ماهانه یک ماشین به آن سمت ها میرفت. بارها و بارها بر اثر بارندگی شدید کافه ی عادلانی دچار آب گرفتگی میشد و پولهای کاغذی که دستمزد آنان بود خمیر میشد و از بین رفت. مرحوم عادلانی بعدها به شاهی آمد و بنیانگذار مسجد جامع شهر شد که سرگذشت آن در آینده تقدیم شما خواهد شد.نقش آنان در آبادانی پلسفید هم بسیار پررنگ بود.برای نمونه اولین واحد خبازی در پلسفید و شاید کل سوادکوه ، در سال ۱۳۱۰ توسط مرحوم علی اکبر موحدی و مرحوم ایوب اصالتی که از مهاجرین آذری بودند کلید زده شد.

نمایی از پلسفید در سال ۱۳۲۸٫ سمت چپ تصویر احتمالا مرحوم علی اکبر موحدی.

3

محوطه کارگاه پل ورسک در زمان احداث.

4

عادلانی

5

همچنین پس از احداث کارخانه های نساجی گونی بافی هم ۹۰ درصد کارگران آن از آذربایجان بودند.در یادداشت های مختلفی به وجود جمعیت زیاد آذری ها در قائمشهر اشاره شده است. اسماعیل امیرخیزی در سفرنامه خود به مازندران در مورد آنان نوشت :

کارخانۀ نخ‏ریسی و پارچه‏بافی شهر شاهی که در تمام ایران به استثنای کارخانۀ چیت‏سازی بهشهر نظیر این کارخانه موجود نبود، قریب به چهار هزار نفر کارگر داشت که در دو نوبت شب روز کار می کردند که عمدتاً ترک‏زبان بودند. اغلب اهالی اینجا هم ترک‌زبان و از اهالی آذربایجان است.

اسماعیل امیرخیزی

6

وجود محله ای با نام “ترک محله” و نیز وجود بیش از چهار مسجد منتصب به آنان در قائمشهر نشانگر حضور پررنگ آنان است.آنها در وهله اول اخلاق دوستی و فرهنگ زیبای مرام و معرفت را با خود به این منطقه آوردند.عده ای هم در بدنه بازار مشغول به کار شدند همانطور که می دانید بسیاری از کسبه و بازاریان شهر از آذری ها هستند. آذربایجانیهای مقیم این خطه مشاهیر زیادی در همه عرصه ها معرفی کردند.برای نمونه دست نشان ها و غزالیان ها که در شکل گیری فوتبال و وزنه برداری نقش پررنگی داشتند.(دست نشان ها از آذری های شوروی هستند که جدشان یک خالکوبی بر دستش داشت و همین موجب نام خانوادگی آنها شد).

سالن ورزشی پهلوان قاسم غزالیان

7

rahim-dastneshan

مردم آذربایجان بدانند مردم مازندران به ویژه این خطه هرگز زحمات آنان را فراموش نخواهند کرد.و یک برنامه سطح پایین که از صدا و سیما پخش شده هیچگاه از بزرگی آنان کم نخواهد کرد. و همینجا به همه آنها می گوییم یاشاسین آذربایجان.

پی نوشت:تمام موارد ذکر شده با دلیل و سند می باشد و ارتباطی به علاقه ی زیاد نویسنده به اهالی و سرزمین آذربایجان ندارد.

با تشکر از آقای گرگری

در پایان قائم خبر امیدوار است درجهت افزایش آگاهی شما گامی برداشته باشد/آرمان طالبی اتویی.

همچنین ببینید

KHODKOSHI

خودکشی دختر ۱۸ ساله با پرش از ساختمان ۵ طبقه

قائم خبر دختر جوانی در امیرکلا از ساختمان ۵ طبقه به پایین پرید و جان …

۹ دیدگاه

  1. یاشاسین آذربایجان

  2. ببینم جنا ب نویسنده :جنابعالی زمان پخش سریال پایتخت ۱و۲و۳و۴هم این نقدو نوشتی ؟؟؟؟؟؟وتوهین به فرهنگ مازندران اعتراض داشتی؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟اگه برنامه ی فتیله روز جمعه رو دیده باشی می بینی که به زبان ملی ایرانیان توهین شد!!!!!کودکی که به فارسی حرف میزد دهانش بو میداد!!!وکسی که لربود اصلا نمی دونست مسواک چیست!!!!!حالا فقط به آذریها توهین شده !!!؟؟؟چند ترک این توهینها رو کردند تهییه کنندگان برنامه وبازیگران خودشون ترک هستندو به زبان ملی ومردم لر توهین کردند اونا دست پیش گرفتند که پس نیافتند حالا سایت قائم خبر هم شده حامی اونا؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟اونایی که باید اعتراض می کردند فارسها ولر ها باشند نه ترکها که همزبانان خودشون این برنامه رو ساختند.

  3. سلامتی همه شمالیا
    که ۴ تا نسخه از سریال پایتخت ساختن
    و با لهجه ی ما کل ایرانو خندوندن و ما فقط با مردم کشورمون خندیدیم
    نه اعتراض کردیم نه مثل لرا با فیلم ایران برگر صدامون درومد نه مثل دکترا به فیلم مهران مدیری نه مثل ترکای الکی غیور به حرف عموهای فیتیلیه ای نه تظاهرات نه منم منم هیچ حرفی نزدیم
    خوشحالی مردم ایران خوشحالی ما ,ما مثل مردمای دیگه بی جنبه نیستیم
    سلامتی همه اونایی ک نژادپرست نیستن
    زنده باد ایران
    اگه شمالی باشی خودت کپی میکنی

  4. من این کلیپ رو دیدم
    اونقدر ها هم جای ایراد نداره
    با احترام بی پایان به همه ی اقوام ایرانی و خصوصا آذریهای غیور، به نظر من:
    اگه نقی سریال پایتخت ترک زبان بود و ارسطو به وی غذای سگ بجای داروی نیروزا میداد الان احتمالا صدا و سیما توسط آدری زبان ها اشغال شده بود و تقضای اعدام کارگردان سریال پایتخت رو هم میدادن!
    کمی هم انصاف خوبه…
    بنده هدا ها عذرخواهی هم که کردند…
    ولی به نظر میاد نمایندگان استان های آذری زبان در مجلس در استامه انتخابات، اهداف دیگری از این همه اعتراض به یک کلیپ ۵ دقیقه ای دارند… تو مو میبینی و این سیاستمداران نون به نرخ روز خور بیش از آن…
    خدا به همه ی ما سعه صدر و وسعت نظر عنایت فرماید.
    بگو آمین…

  5. درود بر مازنیای با جنبه ک خوشحالی هم وطناشون واسشون مهمه

  6. آذریا الکییییی چاقش کردن..خخخخخخخخ

    • عجججججبببب!!!!!!!!یاشاسین آذربایجان؟؟؟؟
      این همه قسمت پایتخت ساختن مگه اینا گفت دم مازنی ها گرم که حالا شما یاشاسین میگی.طرف خودش ترک بوده به قوم خودش یه چیز گفته شما چرا پریدی وسط؟؟؟؟
      در وهله اول اخلاق دوستی و فلان اوردن؟؟؟؟؟یعنی ما خودمون نداشتیم؟تازه تو این شهر هر کی می خواست دنبال مواد و چیزهای دیگه بره کجا میرفت؟؟؟؟
      انتظار ندارم چاپ کنی ولی فکر نکن نمی فهمیم.

  7. قربون خدا برم حالا دیگه راه آهن رو آذری ها ساختن؟؟؟؟؟
    نه حاجی مازندران هر چی داره از صدقه سر خودش داره.اگرم کسی کار کرده پولشو گرفته مفت که کار نکرده شما این جوری مینوسی.بعدم چه طور شما به زبان خودمون نمی نویسی و کل سایت فارسیه ولی یه کاره میگی یاشاسین،فارسی یا مازنی بگی متوجه میشن؟؟؟؟؟؟؟؟؟

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *